نود! / نقد آماری امین مویدی به نهمین دوسالانه بین المللی کاریکاتور تهران
1388-09-22
امین مویدی

در باب نقش تعيين کننده و نجات دهنده عدد 90 در دوسالانه نهم کاریکاتور تهران (اهواز!) اگر در دوایر یاسازمان های دولتی یا نیمه دولتی کارکرده باشید به خوبی می دانید که اکثر مدیران قبل از آنکه به کیفیت و زیرساخت بیاندیشند در پی کمیت و بیلان و آمارند . آنچنان به بازی با آمار و ارقام مهارت دارند که در چشم برهم زدنی می توانندکارنامه ناموفق و ضعيفشان را به ضرب و زور چندتا آمار و گراف و شکل حتی بعضاً غیرواقعی و با تاکید ناموزون به روی یک رقم برای پنهان کردن نقاط ضعف ، توجیه کنند و حتی منتقدانشان را نیز بهت زده سازند . این شگرد اما برای بسیاری از اشنایان به آمار و مدیریت بیلانی آنقدر کهنه شده که به آن اعتماد نمی کنند و کمیت را مساوی موفقیت و کیفیت نمی دانند . مرض مدیریت بیلانی این روزها به برخی از دوستان ما هم سرایت کرده است و به استناد برخي از ارقام ، تنها به قاضی می روند و سرافرازانه و راضي ، به دست خود موفقیت و ركورد دیگری را در کارنامه مدیریت شان درج می کنند . این روزها بسیار شنیده اید و خوانده اید که « در دوسالانه نهم بیش از هفتصد اثر از هنرمندان کاریکاتوریست ایرانی و نود کشور دنیا در معرض دید عموم قرار گرفته است » و این رکود باور نکردنی و اعجاب اور و این عدد نجات دهنده !نود را بارها بارها تکرار می کنند و برای هنرمندان فریب خورد مدعی دموکراسی که به نشانه اعتراض از همکاری جشنواره دولتی اجتناب کردند شکلک در می آورند که دیدید این بار هم با روشنگریهای ما حق پیروز شد و شما سرافکنده شدید . برای پاسخگویی به این تلقی به زعم من سطحی نگرانه در این یادداشت 2 پیش فرض دارم . 1- فرض برصحت كليه آمارخانه کاریکاتورميگيرم و به آن استناد ميكنم و كليه برگزار كنندگان را مبرا از سو ء استفاده از آثار رد شده دوسالانه های قبل و ارتكاب به بازی های آماری و تراشيدن مليت جعلي برای کارتونیستهای گمنام خارجي مي دانم 2- در خصوص کیفیت آثار راه يافته به نمايشگاه که ممکن است سلیقه ای تلقی شود اظهار نظر نمی کنم و با همان زبان آمار که خوشایند و قابل فهم آقایان است صحبت خواهم کرد . و اما بعد : اول :راهیابی اثار کاریکاتوریستهای 91 کشور دنیا به نمایشگاه از همان بازیهاي رندانه آماری است چراآثار 91 کشور به نمایشگاه راه نیافته است بلکه در بهترین حالت کاریکاتورهایست های 91 کشور در این جشنواره شرکت کرده اند این جمله با جمله قبلی یک تفاوت ریز و ظریفی دارد که بهتر است در نظر گرفته شود. دوم : تقریباً از 28 کشور دنیا که نام اكثر انها اصلابه گوشم آشنا نیست و فرض را بر استقلال و حضورشان در نقشه جغرافیایی می گیریم تنها یک هنرمند شرکت کرده است و مطمئن نیستم که آثار همه این یک نفرها که به تنهایی آمار یک کشور را به دوش می کشند و منجی برگزارکنندگان جشنواره شده اند در نمایشگاه راه یافته باشد پس نازیدن به قریب به 30 کشور( یعنی یک سوم آمار نودتایی) که به زور یک نماینده دارند و معلوم هم نیست اثر آن یک نماینده از لحاظ کیفی در چه حدی باشد به زعم من چندان قابل اعتنا نیست . سوم و مهمتر تر از : دعوت می کنم برگزار کنندگان بیلان محور جشنواره نگاهی به گراف آمار مقایسه ای تعداد شرکت ایرانی در دوسالانه های کاریکاتور بیاندازند تا ذوق نودتایی شان اندکی فروکش کند . ترجمه این گراف این است که تعداد آمار شرکت کننده های ایرانی در دوسالانه نهم تقریباً هم تراز با دوسالانه دوم است . سیر نزولی ناگهانی شرکت کنندگان ایرانی که از دوسالانه چهارم تقریباً خطی شده بودو حول و حوش رقم 800 تا 1000 در نوسان بود حتی از دوسالانه ششم هم که به زعم آقایان دوسالانه بسیار ضعیفی بوده است هم به شدت پایین تر است ! و این به این معناست که مسئولین جشنواره در جلب همکاری و اطمینان کاریکاتوریستهای هم وطنشان بسیار ناموفق بوده اند به نحوی که سیر خطی شرکت کنندگان ایرانی ناگهان شديدا افول می کند . این فاجعه وقتی عمیق تر می شود که نگاهی به اسامی شرکت کنندگان و شرکت نکرده های دوسالانه بیندازیم و عدم حضور اکثریت قریب به اتفاق کاریکاتونیستها و کاریکاتوریستهای حرفه ای و مطرح که روزگاری از برگزارکنندگان ـ برندگان و داوران دوسالانه بوده اند ما را به این نتیجه برساند که جایگزینی کاریکاتوریستهای همه ایالت های کهکشان راه شیری ! به زور یک نماینده هم که شده است نمی تواند جای فعالان و بزرگان کارتون و کاریکاتور ایرانی را در این جشنواره بگیرد . چهارم :دبير جشنواره طي مصاحبه اي تعدادآثار رسيده به دبير خانه جشنواره را حدود چهار هزار اثر از حدود يكهزار كاريكاتوريست !!اعلام نموده اند با وجوديكه وقتي مديران بيلاني كلمه حدود را به كار مي برند يعني دست بالا گرفته اند اما من به همين عدد حدودي اكتفا و استناد مي كنم اين تعداد شركت كننده با اين تعداد اثر در نهايت زور زدگي براي رسيدن به نود كشوراز تعداد شركت كنندگان و تعداد اثار ارسالي از 63 كشور در دوسالانه هفتم كمتر است بس ادعاي سطحي و ذوق زده مدير كل هنرهاي تجسمي مبني بر زدن ركورد فقط براي خبرگزاريهايي جذاب است كه سخنان ايشان را با آب و تاب در چشم معاندين قلم به مزد و كور دل فرو كرده اند براي فهم بهتر موضوع به گرافهاي آماری پیوست هم نظري بيافكنيد! در انتها برغم اقامت چند ساله ام در خانه كاريكاتور و مراوده و رفاقت با مدير خانه ، به خاطر اعتراض به اين نگرش بيلاني و سياستهاي اتخاذ شده در آن خانه به طور رسمي و با كمال ميل به فرار از خانه و حضور درجمع كارتون خوابها! اقرار مي كنم.!
|